Dilde Doğru Bildiğimiz Yanlışlar: “Galat-ı Meşhurlar”

08-07-2018 2274 Yorum yok. Yorum Ekle

Bir milletin var olması en önemlisi de ayakta kalabilmesi için gerekli olan en önemli unsur dildir. Dile sahip çıkılmadığı takdirde millet de benliğini kaybeder aynı zamanda başka dillere bağımlı bir şekilde yaşar.

Türkçe, geniş bir sözcük hazinesine sahip ve doğru kullanıldığında etkileyici olan bir dildir. Ne yazık ki dili nasıl kullanması gerektiğini bilmiyoruz. Aslında hemen hepimiz bu hataları yapabilmekteyiz.  Etrafa bakıldığında günlük hayatımızdan da örnek verebileceğimiz türden yanlışlar, yabancı kelimeler hayatımıza girmiş durumda. Sosyal medya dili, tabelalarda kullanılan dil, okullarda verilen Türkçe eğitimleri incelendiğinde de bu durum görülebilir.

Konuşmada ve yazmada dilimizi doğru kullanmak kültürümüzü geleceğe aktarmak için çok önemli. Konuşurken, yazıp çizerken, Türkçe sözcükler kullanmak önemlidir. Ancak dilimize yerleşmiş, anlamları ve kullanımları bilinen sözcükleri de dilimizden çıkarmaya çalışmak yanlıştır. Yapmamız gereken dilimize bundan sonra yabancı sözcük sokmamaktır. Dilimizi kirletmek yerine, hangi dilden sözcük alıyorsak o dili öğrenip dili iyi kullanmak önemli bir meziyettir aslında. Bizi millet yapan vasıflardan en önemlisi olan dilimizi kaybetmek istemiyorsak dili doğru kullanalım. Dilin temizlenmesi ve yanlış kullanımların düzeltilmesi uzun ve zorlu bir süreç olsa da başarılmayacak bir iş değildir. Yeter ki istensin.

Okumak da bir çözüm… Güzel Türkçemiz ile yazılmış kitaplar okumak, sözcük hazinemizi genişletmek bizi başka dilden sözcük kullanmaktan uzaklaştırır. Bugün adeta kendi dilimizin bir parçasıymış gibi kullanılan yabancı kökenli sözcükler bizleri etkisi altına almış bulunuyor. Bunların örnekleri günlük yaşamın her anında karşımıza çıkabilecek şekilde yaygınlaştı. “Maksimum” yabancı bir sözcük, Türkçe karşılığı doruk noktasıdır. Yabancı dilden bize gelen sözcüklerden bazıları da “efor”, “duble”, “star” gibi sözcükler.

Geçenlerde bir arkadaşım ‘Herkesin doğru bildiği yanlışlar’ demek olan  “Galat-ı Meşhurlar”ın ne olduklarını örnekleriyle bana söyledi. Mesela hepimizin doğru sanıp söylediğimiz yanlış kelimelerin asılları şöyle imiş:

Evraklar: evrak zaten çoğul bir kelimeymiş (varak (dosya veya sayfa) ifadesinin çoğulu). Aynı şekilde evliyalar, evlatlar da çoğul bir kelimedir. Tekil kullanmakta fayda var.

Kısa kes Aydın havası olsun: Doğrusu kısa kes aydın abası olsun

Su uyur düşman uyumaz: Doğrusu sü uyur düşman uyumaz. (sü: asker)

Enikonu: Doğrusu önü sonu -Eninde sonunda: Önünde sonunda

Muhattap: Doğrusu muhatap- Namahrem: Doğrusu mahrem. Namahrem kelimesini mahrem anlamında kullanırız. Ancak - na ön eki olumsuzluk anlamı verir ve namahrem mahrem olmayan anlamına geliyor.

Dil farkındalığı açısından dil konusunda bilinçlenmeliyiz. Dilin hayatımızdaki önemi ve bir ulusun dili olmadan var olamayacağını ise asla unutulmamalıyız.

Ozan Derviş

GÖNÜLDEN GÖNÜLE GİDEN ORTAK YOL BULUNMALI

27-02-2020 Yorum yok. 946
Makbule İnaç

Geçmişten Günümüze (1995-2020) (1)

27-02-2020 Yorum yok. 543
Tuncay Ünde

BEN HÂLÂ BIRAKTIĞIN YERDEYİM!

27-02-2020 Yorum yok. 420
Adem Öztürk "Beykoz Sevdalısı"

İki Akrep Arasında Türkiye

27-02-2020 Yorum yok. 429
Cüneyt Pulant

Beykoz 1908 A.Ş

27-02-2020 Yorum yok. 868
Osman Topuz

Rizeli Olmak

27-02-2020 Yorum yok. 555
Hacı Arıcı

HAYA ETTİREN KISSA.

27-02-2020 Yorum yok. 755
Tekin Toklucu "Ters Köşe"

HEPSİNE KARŞI, BİZ TEK…

27-02-2020 Yorum yok. 481
Yaprak Akın

NELER OLUYOR !!!

27-02-2020 Yorum yok. 376
Neyir Erkan Şişman

Geri Dönüşüm / Yeni İş Alanı

27-01-2020 Yorum yok. 2728
Asiye Çakır

KAFAMDA DELİ SORULAR…

27-01-2020 Yorum yok. 3611

KUTSAL ÖĞRETMENLİK MESLEĞİ

25-11-2019 Yorum yok. 3307
Çiğdem Topatan

Kyzikos...

28-10-2019 Yorum yok. 1233
Bilal Karabacak

Beykoz’da etkinlikler arka arkaya gerçekleşiyor

28-10-2019 Yorum yok. 3297
Zeynep Küçük

Spor ve Çocuk

05-08-2019 Yorum yok. 4187